Tο παιδί πρέπει να νιώθει ασφάλεια.
Της Χριστίνας Πολυκάρπου
Οι καλοκαιρινές διακοπές είναι συνδεδεμένες με ξεγνοιασιά, πιο χαλαρούς ρυθμούς και αυθόρμητες στιγμές. Όταν όμως υπάρχουν παιδιά στην εξίσωση, η χαλάρωση χρειάζεται μια μικρή ισορροπία. Γιατί μπορεί οι διακοπές να σημαίνουν “εκτός προγράμματος”, αλλά για ένα παιδί η απότομη αλλαγή σε ύπνο και φαγητό συχνά φέρνει γκρίνια, υπερένταση, κούραση και δύσκολες στιγμές μέσα στη μέρα.
Το καλό νέο είναι πως δεν χρειάζεται να κρατήσεις το πρόγραμμα αυστηρά όπως στο σπίτι για να περάσετε όμορφα. Χρειάζεται όμως να διατηρήσεις μια βασική σταθερότητα, ώστε το παιδί να νιώθει ασφάλεια και το σώμα του να μην μπαίνει σε πλήρη απορρύθμιση. Με λίγη ευελιξία και μερικές πρακτικές κινήσεις, μπορείς να απολαύσεις τις διακοπές χωρίς να χαθεί εντελώς η ρουτίνα.
Διάβασε ακόμη – Podcast #36: Μπορεί ένα βρέφος να κοιμάται συνεχόμενα;
#1. Κράτησε σταθερές τις βασικές ώρες, όχι το τέλειο πρόγραμμα
Στις διακοπές είναι απόλυτα λογικό να υπάρξουν αποκλίσεις. Ίσως το παιδί κοιμηθεί λίγο αργότερα, ξυπνήσει διαφορετική ώρα ή φάει σε άλλο μέρος από το συνηθισμένο. Αυτό δεν είναι πρόβλημα από μόνο του. Το θέμα είναι να μην αλλάξουν όλα μαζί.
Αντί να προσπαθείς να τηρήσεις κάθε λεπτομέρεια του καθημερινού προγράμματος, εστίασε σε 2-3 βασικά σημεία:
- περίπου σταθερή ώρα για μεσημεριανό ή βραδινό
- μια γνώριμη ώρα για ύπνο, έστω με μικρή απόκλιση
- ενδιάμεσα snacks ώστε να μην φτάνει το παιδί εξαντλημένο ή πεινασμένο
Αυτό βοηθά το παιδί να έχει έναν γνώριμο ρυθμό, ακόμη κι αν όλα γύρω του είναι διαφορετικά.
#2. Μην αφήνεις την πείνα να “συσσωρεύεται”
Στις διακοπές οι ώρες συχνά μπερδεύονται: μια βόλτα κρατά περισσότερο, η παραλία παρατείνεται, το φαγητό αργεί ή το παιδί είναι τόσο απασχολημένο που δεν καταλαβαίνει ότι πεινάει. Το αποτέλεσμα είναι να φτάνει σε σημείο υπερέντασης ή γκρίνιας, ενώ στην πραγματικότητα αυτό που χρειάζεται είναι φαγητό και ξεκούραση.
Για να το αποφύγεις:
- έχε πάντα μαζί σου νερό και μικρά snacks
- πρόβλεψε ένα εύκολο σνακ πριν από μεγάλες μετακινήσεις
- μην βασίζεσαι στο ότι “θα φάμε όταν βρούμε κάπου”
- φρόντισε να υπάρχει κάτι γνώριμο στο φαγητό, ειδικά αν το παιδί δυσκολεύεται με αλλαγές
Μερικές φορές ένα απλό τοστ, λίγα φρούτα ή ένα κουλουράκι στη σωστή στιγμή μπορούν να σώσουν ολόκληρη τη μέρα.
#3. Προσπάθησε να μη χαθεί εντελώς η ρουτίνα ύπνου
Δεν χρειάζεται να ακολουθήσεις κατά γράμμα το βραδινό πρόγραμμα του σπιτιού, αλλά βοηθά πολύ να κρατήσεις κάποια γνώριμα στοιχεία πριν τον ύπνο. Τα παιδιά συνδέουν συγκεκριμένες μικρές συνήθειες με τη χαλάρωση και την ασφάλεια, και αυτό είναι ιδιαίτερα χρήσιμο όταν κοιμούνται σε νέο χώρο.
Μπορείς να διατηρήσεις:
- το ίδιο αγαπημένο παραμύθι ή βιβλίο
- το αγαπημένο τους κουκλάκι ή κουβερτούλα
- ένα σύντομο μπανάκι ή πλύσιμο πριν τον ύπνο
- χαμηλούς ρυθμούς και λιγότερη ένταση λίγο πριν κοιμηθούν
Ακόμη κι αν ο ύπνος γίνει λίγο αργότερα, αυτή η μικρή “τελετουργία” βοηθά το παιδί να καταλάβει ότι η μέρα τελειώνει και ήρθε η ώρα να ξεκουραστεί.
#4. Υπολόγισε τη μέρα γύρω από τις αντοχές του παιδιού
Ένα από τα πιο συχνά λάθη στις διακοπές είναι ότι προσπαθούμε να προσαρμόσουμε το παιδί στο πρόγραμμα των ενηλίκων. Μακρινές βόλτες χωρίς διάλειμμα, παραλία μέχρι αργά, late dinner, συνεχείς μετακινήσεις… Όλα αυτά μπορεί να ακούγονται ωραία, αλλά συχνά κουράζουν το παιδί πολύ περισσότερο απ’ όσο νομίζουμε.
Αν το παιδί είναι μικρότερο ή εξακολουθεί να κοιμάται μεσημέρι, προσπάθησε να μην προγραμματίζεις τις πιο απαιτητικές δραστηριότητες ακριβώς τις ώρες που συνήθως ξεκουράζεται ή τρώει. Αν είναι μεγαλύτερο, κράτησε τουλάχιστον κάποιες “ανάσες” μέσα στη μέρα, χωρίς υπερβολικό τρέξιμο.
Το μυστικό δεν είναι να κόψεις τις διακοπές σας — είναι να τις οργανώσεις έτσι ώστε να μην εξαντλείται το παιδί πριν καν τις χαρεί.
Διάβασε ακόμη – Podcast#35: Ο Μιχάλης Ιασωνίδης απαντά τι πρέπει να ξέρει κάθε γονιός για τον αυτισμό
#5. Δώσε λίγο χώρο στην ευελιξία χωρίς ενοχές
Ναι, οι διακοπές θα φέρουν ανατροπές. Μπορεί ένα βράδυ να κοιμηθεί αργότερα, ένα μεσημέρι να μη φάει καλά ή μια μέρα να μην ακολουθήσει καθόλου το συνηθισμένο πρόγραμμα. Αυτό δεν σημαίνει ότι χάλασαν όλα ή ότι “βγήκατε εκτός”.
Το ζητούμενο δεν είναι η απόλυτη συνέπεια, αλλά η ισορροπία. Αν το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας έχει μια σχετική ροή και αν εσύ βλέπεις τα σημάδια της κούρασης ή της πείνας πριν γίνουν κρίση, τότε είστε σε πολύ καλό δρόμο.
Οι διακοπές είναι για να ξεκουραστεί όλη η οικογένεια — όχι για να αγχωθεί επειδή το παιδί δεν κοιμήθηκε ακριβώς την ίδια ώρα όπως στο σπίτι.
Η ισορροπία είναι το κλειδί
Το να κρατήσεις το πρόγραμμα ύπνου και φαγητού του παιδιού στις διακοπές δεν σημαίνει να μεταφέρεις το σπίτι σου στον προορισμό. Σημαίνει να διατηρήσεις μερικές βασικές σταθερές που βοηθούν το παιδί να νιώθει καλά, να έχει ενέργεια και να απολαμβάνει τη μέρα χωρίς υπερένταση και κούραση.
Λίγη οργάνωση, μερικά σταθερά σημεία μέσα στην ημέρα και αρκετή ευελιξία είναι συνήθως αρκετά για να περάσετε όμορφα — χωρίς να χαθεί εντελώς η ρουτίνα, αλλά και χωρίς να νιώθεις ότι οι διακοπές έγιναν… πρόγραμμα.
Φωτογραφία: Pinterest