Η φυσική παρουσία ενός γονέα στο σπίτι δεν ταυτίζεται απαραίτητα με τη συναισθηματική του διαθεσιμότητα. Πολλά παιδιά μεγαλώνουν με πατέρες που εξασφαλίζουν τα προς το ζην και εκπληρώνουν τις πρακτικές τους υποχρεώσεις, παραμένοντας όμως αποστασιοποιημένοι. Αυτή η συναισθηματική απόσταση αφήνει βαθιά σημάδια στην ψυχολογία των παιδιών, επηρεάζοντας τον τρόπο που σχετίζονται ως ενήλικες, αλλά και τον τρόπο που μεγαλώνουν τα δικά τους παιδιά.
Τα τραύματα από έναν συναισθηματικά μη διαθέσιμο γονέα προκαλούν έντονη σύγχυση. Η κοινωνία κατανοεί εύκολα τον πόνο της εγκατάλειψης ή της ανοιχτής κακοποίησης. Αντιθέτως, η πληγή που αφήνει ένας πατέρας που βρισκόταν εκεί, αλλά παρέμενε απρόσιτος, παραβλέπεται συχνά.
Τα παιδιά αυτά, περνώντας στην ενήλικη ζωή, αντιμετωπίζουν συχνά εμπόδια στη δημιουργία υγιών σχέσεων. Τείνουν να αποφεύγουν τις συγκρούσεις, να αναζητούν διαρκώς την επιβεβαίωση των άλλων, να κυνηγούν εξαντλητικά την επιτυχία ή να επιλέγουν συντρόφους με παρόμοια συναισθηματική ανεπάρκεια. Οι αμυντικοί μηχανισμοί που τα βοήθησαν να επιβιώσουν στην παιδική ηλικία, μετατρέπονται σε εμπόδια για την οικειότητα και τη συναισθηματική τους ασφάλεια στο παρόν.
Η αποδοχή και ο δρόμος προς την επούλωση
Οικογενειακές γιορτές ή κοινωνικές εκδηλώσεις φέρνουν συχνά στην επιφάνεια κρυμμένες απογοητεύσεις. Το πένθος σε αυτές τις περιπτώσεις αφορά κυρίως όσα δεν συνέβησαν: τις συζητήσεις που έλειψαν, την προστασία που δόθηκε με ασυνέπεια, το ενδιαφέρον που απουσίαζε. Πολλοί νιώθουν ενοχές για αυτά τα συναισθήματα, ακούγοντας τον περίγυρο να λέει πως ο γονιός τους «τουλάχιστον ήταν εκεί».
Η διαδικασία της επούλωσης απαιτεί ειλικρίνεια με τον εαυτό μας. Κάθε ενήλικας έχει το δικαίωμα να αναγνωρίσει τα εφόδια που του προσέφερε ο γονιός του, διατηρώντας παράλληλα το δικαίωμα να εκφράσει την αλήθεια για όσα στερήθηκε. Η αναγνώριση της πραγματικότητας δεν αποτελεί ασέβεια. Αποτελεί πράξη διαύγειας.
Σήμερα, οι ενήλικες μπορούν να επαναπροσδιορίσουν τα όρια αυτής της σχέσης, επιλέγοντας τον βαθμό επαφής που προστατεύει την ψυχική τους ηρεμία. Μέσα από αυτή την αποδοχή, αποκτούν τη δύναμη να σπάσουν τον κύκλο της συναισθηματικής απουσίας, χτίζοντας σχέσεις εμπιστοσύνης και ουσίας με τα δικά τους παιδιά.