Πολλά παιδιά που χαρακτηρίζονται ως «υπερευαίσθητα» στην πραγματικότητα δεν είναι απλώς πιο συναισθηματικά, αλλά παγιδεύονται σε έναν κύκλο υπερβολικής σκέψης.
Διαβάστε επίσης: Οθόνες: Ποτέ δεν είναι αργά για όρια στη χρήση τους
Δηλαδή, αντί τα συναισθήματά τους να περνούν και να φεύγουν, τα αναλύουν συνεχώς, τα μεγεθύνουν και τα επαναφέρουν διαρκώς στο μυαλό τους. Αυτά τα παιδιά έχουν συχνά ιδιαίτερη ενσυναίσθηση, είναι διορατικά και ευαίσθητα, αλλά όταν αυτή η ευαισθησία συνδυάζεται με έντονη σκέψη, μπορεί να οδηγήσει σε ψυχική υπερφόρτωση.
Σημάδι 1: Δεν αφήνει πίσω καταστάσεις
Ένα βασικό σημάδι ότι ένα παιδί έχει «κολλήσει» σε έναν τέτοιο κύκλο σκέψης είναι ότι δυσκολεύεται να αφήσει πίσω του καταστάσεις. Μπορεί να επαναφέρει ξανά και ξανά ένα γεγονός που έχει ήδη περάσει, όπως μια αμήχανη στιγμή στο σχολείο ή ένα λάθος σε μια δραστηριότητα. Συχνά κάνει τις ίδιες ερωτήσεις, προσπαθώντας να νιώσει σιγουριά. Αυτό δεν είναι πείσμα, αλλά ένδειξη ότι το μυαλό του δυσκολεύεται να αποσυνδέσει τη σκέψη από το συναίσθημα.
Σημάδι 2: Τα «μικρά» μοιάζουν σημαντικά
Ένα δεύτερο σημάδι είναι ότι μικρές καταστάσεις αποκτούν υπερβολική σημασία. Για παράδειγμα, αν ένας φίλος δεν απαντήσει αμέσως σε ένα μήνυμα ή αν ένας δάσκαλος κάνει μια απλή παρατήρηση, το παιδί μπορεί να το ερμηνεύσει αρνητικά, καταλήγοντας σε σκέψεις όπως «κανείς δεν με συμπαθεί» ή «τα κάνω όλα λάθος». Δεν πρόκειται για υπερβολή που γίνεται επίτηδες, αλλά για έναν τρόπο σκέψης που λειτουργεί συνεχώς και έντονα.
Το να λέμε σε ένα παιδί «είσαι πολύ ευαίσθητος» συχνά δεν βοηθά. Αντίθετα, μπορεί να το κάνει να νιώθει ντροπή ή σύγχυση για τα συναισθήματά του. Στην πραγματικότητα, το ζήτημα δεν είναι η ευαισθησία, αλλά το ότι οι σκέψεις του είναι «πολύ δυνατές» και δεν σταματούν εύκολα.
Η μέθοδος PACE και πώς βοηθά τα παιδιά να απαλλαγούν από τις αρνητικές σκέψεις
Αυτό που βοηθά είναι να μάθουμε στα παιδιά να παίρνουν απόσταση από τις σκέψεις τους, αντί να προσπαθούν να τις καταπιέσουν. Μια χρήσιμη τεχνική είναι η μέθοδος PACE. Πρώτα να κάνουν μια παύση (Pause), έπειτα να αναγνωρίζουν τις σκέψεις τους (Acknowledge), στη συνέχεια να τις περιορίζουν χωρίς να τις αφήνουν να ξεφύγουν (Contain) και τέλος να προχωρούν σε μια μικρή, θετική ενέργεια (Engage).
Ένα απλό αλλά σημαντικό βήμα για τους γονείς είναι να αλλάξουν τον τρόπο που μιλούν στο παιδί. Αντί για «είσαι πολύ ευαίσθητος», μπορούν να πουν «φαίνεται ότι οι σκέψεις σου είναι πολύ έντονες αυτή τη στιγμή». Η συγκεκριμένη προσέγγιση μπορεί να βοηθήσει το παιδί να νιώσει κατανοητό και του δίνει χώρο να μάθει πώς να διαχειρίζεται τον εσωτερικό του κόσμο.
Συνολικά, όταν τα παιδιά μάθουν να σχετίζονται διαφορετικά με τις σκέψεις τους, μπορούν να μειώσουν το άγχος, να ενισχύσουν την ανθεκτικότητά τους και να νιώσουν μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση στην καθημερινή τους ζωή.