Η πρόσβαση των ανηλίκων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αναμένεται να γίνει αυστηρότερη, καθώς στην Ελλάδα προωθείται ρύθμιση που θέτει ως βασικό όριο ηλικίας τα 15 έτη. Παράλληλα, σε ευρωπαϊκό επίπεδο βρίσκεται υπό διαμόρφωση το EU KIDS Act, μια πρόταση με ευρύτερο πεδίο εφαρμογής, η οποία αφορά συνολικά την προστασία των παιδιών στο ψηφιακό περιβάλλον.
Το ελληνικό όριο ηλικίας
Το ελληνικό σχέδιο νόμου αφορά την πρόσβαση παιδιών κάτω των 15 ετών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Βασική πρόβλεψη είναι ότι οι ανήλικοι θα πρέπει να έχουν συμπληρώσει το 15ο έτος για να αποκτήσουν πρόσβαση στις συγκεκριμένες υπηρεσίες.
Οι σχετικές διατάξεις προβλέπεται να τεθούν σε ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2027. Για τον υπολογισμό της ηλικίας, τα παιδιά που έχουν γεννηθεί μέσα στο ίδιο ημερολογιακό έτος θεωρείται ότι συμπληρώνουν το απαιτούμενο όριο την 1η Ιανουαρίου.
Πώς θα γίνεται η επαλήθευση
Το σχέδιο νόμου δεν επιβάλλει μία συγκεκριμένη εφαρμογή ή έναν μοναδικό τρόπο ελέγχου. Οι πάροχοι των υπηρεσιών θα πρέπει να χρησιμοποιούν κατάλληλες, αξιόπιστες και αναλογικές λύσεις, οι οποίες θα επιβεβαιώνουν την ηλικία χωρίς να συλλέγουν περισσότερα προσωπικά δεδομένα από όσα είναι απαραίτητα.
Παράλληλα, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην προστασία της ιδιωτικής ζωής. Η διαδικασία επαλήθευσης θα πρέπει να περιορίζει τη συλλογή και την αποθήκευση δεδομένων, ακολουθώντας τις απαιτήσεις του ευρωπαϊκού δικαίου και τις σχετικές τεχνικές προδιαγραφές.
Δεν είναι υποχρεωτικό το Kids.gov.gr Wallet
Το Kids.gov.gr Wallet και το Gov.gr Wallet αναφέρονται ως παραδείγματα λύσεων που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν. Ο λόγος είναι ότι έχουν σχεδιαστεί με χαρακτηριστικά που συνδέονται με την αξιοπιστία, την αποτελεσματικότητα, την αναλογικότητα, την ελαχιστοποίηση των δεδομένων και την προστασία της ιδιωτικότητας.
Ωστόσο, η χρήση τους δεν είναι υποχρεωτική. Οι πάροχοι μπορούν να επιλέξουν και άλλες ισοδύναμες λύσεις, αρκεί αυτές να συμμορφώνονται με το ενωσιακό δίκαιο και τις ευρωπαϊκές τεχνικές απαιτήσεις.
Πιο ευρύ το ευρωπαϊκό πλαίσιο
Το EU KIDS Act δεν περιορίζεται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Η ευρωπαϊκή πρόταση καλύπτει επίσης πλατφόρμες διαμοιρασμού βίντεο, διαδικτυακά παιχνίδια, καταστήματα εφαρμογών, AI companions και γενικούς συνομιλιακούς βοηθούς τεχνητής νοημοσύνης.
Οι υποχρεώσεις θα διαφέρουν ανάλογα με το είδος της υπηρεσίας και τους κινδύνους που αυτή μπορεί να δημιουργεί για τα παιδιά. Έτσι, η ελληνική ρύθμιση επικεντρώνεται κυρίως στα κοινωνικά δίκτυα, ενώ το ευρωπαϊκό πλαίσιο επιχειρεί να καλύψει ολόκληρο το ψηφιακό περιβάλλον.
Περιορισμένος λογαριασμός από τα 13 έως τα 15
Η ευρωπαϊκή πρόταση δεν επιτρέπει σε έναν γονέα να δημιουργήσει πλήρη λογαριασμό κοινωνικού δικτύου για παιδί κάτω των 15 ετών. Προβλέπει, όμως, τη δυνατότητα ενός ειδικού και περιορισμένου λογαριασμού για παιδιά από 13 έως κάτω των 15 ετών.
Ο λογαριασμός αυτός θα μπορεί να δημιουργηθεί μόνο από γονέα ή κηδεμόνα και μόνο εφόσον προσφέρεται από την ίδια την πλατφόρμα. Για παιδιά κάτω των 13 ετών, δεν προβλέπεται λογαριασμός κοινωνικού δικτύου στο όνομα του παιδιού.
Γονικά εργαλεία και χρονικοί περιορισμοί
Ο ειδικός λογαριασμός θα συνοδεύεται από υποχρεωτικά γονικά εργαλεία. Μεταξύ άλλων, θα υπάρχει δυνατότητα ημερήσιου ορίου χρήσης έως μία ώρα, καθώς και έλεγχος των νέων επαφών που προστίθενται.
Με αυτόν τον τρόπο, η πρόταση επιχειρεί να δώσει στους γονείς περισσότερη εποπτεία, χωρίς όμως να μεταφέρει σε αυτούς την κύρια ευθύνη για την τήρηση των κανόνων.
Η ευθύνη ανήκει στις πλατφόρμες
Σύμφωνα με το EU KIDS Act, οι ίδιοι οι πάροχοι των υπηρεσιών θα έχουν την πρωταρχική ευθύνη εφαρμογής. Θα πρέπει να τηρούν τα ηλικιακά όρια και να εφαρμόζουν τις απαιτήσεις προστασίας που αντιστοιχούν στις υπηρεσίες τους.
Για τις πολύ μεγάλες πλατφόρμες προβλέπονται πρόσθετες υποχρεώσεις. Σε αυτές περιλαμβάνονται η υποβολή σχεδίου συμμόρφωσης στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η διενέργεια ανεξάρτητου ελέγχου, με το σχετικό κόστος να καλύπτεται από τις ίδιες τις εταιρείες. Οι γονείς και τα καταστήματα εφαρμογών θα έχουν υποστηρικτικό ρόλο, χωρίς να αντικαθιστούν την ευθύνη των πλατφορμών.
Το EU KIDS Act δεν είναι ακόμη νόμος
Η ευρωπαϊκή πρωτοβουλία δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί. Πρόκειται για πρόταση ευρωπαϊκού κανονισμού, της οποίας η τελική μορφή θα καθοριστεί κατά τη νομοθετική διαδικασία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Τότε θα ξεκαθαρίσει και ο τρόπος με τον οποίο θα συνδέεται με τις εθνικές ρυθμίσεις, όπως το ελληνικό σχέδιο νόμου. Μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία, οι προβλέψεις της πρότασης δεν αποτελούν δεσμευτικό νόμο.
Γνωρίζατε αυτές τις προβλέψεις για την προστασία των ανηλίκων στο διαδίκτυο; Αν βρήκατε το κείμενο ενδιαφέρον, μπορείτε να το μοιραστείτε και να περιηγηθείτε στην ιστοσελίδα για περισσότερα σχετικά άρθρα.